رسانه‌های تعاملیمقالات

تلویزیون تعاملی و رفتار مخاطب

با تعدد روز افزون رسانه‌های مختلف، ذائقه مخاطبان به سمتی حرکت کرد که رسانه‌ای متنوع و جذاب را با معیارها و علاقه‌مندی‌های خودشان انتخاب کنند.
یکی از فناوری‌هایی که در این زمینه به ظهور رسید، فناوری تلویزیون تعاملی است. بدیهی است که رسانه ملی برای حضور فعال در این عرصه، نیاز به شناخت محیط دارد تا خود را به سرعت با تغییرات رسانه‌ای سازگار کند.
در حال حاضر طبق داده‌های پژوهشی ویژگی‌های اصلی دورنمای رسانه حال حاضر را می‌توان در انقلاب محصولات دیجیتالی در بخش ساخت و توزیع آنها، رشد سهم محتوای تولید شده از سوی کاربران، حرکت به سمت کاربردهای جدید خدمات رسانه‌ای و الگوهای مصرف و تقاضاهای جدید کاربران خلاصه کرد.
به طور کلی فضای رسانه‌ای عصر حاضر در حال گذر از سیستم سنتی پخش تلویزیونی به سمت محیطی شخصی‌تر و سفارشی‌تر نیز هست که این موضوع با پیشرفت خدمات ماهواره‌ای، شبکه‌های دیجیتالی، توسعه اینترنت و تعامل مخاطبین و تولید‌کنندگان برنامه‌ها، بیش از پیش احساس می‌شود.
در حقیقت هدف از پیدایش این فناوری، حفظ بیننده و ایجاد روش‌های جدید استفاده از تلویزیون است. این موضوع هم اکنون در مرحله راه‌اندازی در ایران است و طبیعتا در دوره مهاجرت از عصر آنالوگ به دیجیتال، به دلیل همگرایی، سیستم‌های جدید تحویل محتوا، رکود اقتصادی موثر بر سطح قیمت‌ها و تامین اعتبار و کمک دولتی برای پخش، رقابت رسانه‌ای را کار بسیار سخت و دشواری می‌کند. فلذا صدا و سیمای جمهوری اسلامی باید با هدف پاسخگویی به نیازهای عمومی و خاص مخاطبین رسانه‌ایش، راهبردهایی را برای تولید و توزیع محتوا در تلویزیون و اینترنت تهیه کند تا مخاطبین پراکنده خود را جذب کند.

مراحل توسعه فناوری تلویزیون

  1. متخصصین سه مرحله توسعه تلویزیون را اینگونه برمی‌شمارند:
    تلویزیون وابسته به حقوق برنامه‌ای بود و معدودی پخش‌کننده بر بازار ملی سیطره داشتند.
  2. پخش‌کننده‌ها برای تضمین کارایی اقتصادی، به طور روزافزونی توجه خود را به سوی توده مردم جلب کردند.
  3. تلویزیون سایبر که در آن رسانه‌ای تعاملی شکل می‌گیرد که به هر مخاطب اجازه می‌دهد تا برنامه‌های تلویزیونی خود را مطابق با علایق شخصی خودش در هر لحظه‌ای بسازد و تقریبا یک پایگاه داده‌ای بی‌پایان از محتوا را ایجاد کند.

تعریف تلویزیون تعاملی

ساده‌ترین تعریفی که از تلویزیون تعاملی تا به اکنون ارائه شده، تلویزیونی است دو طرفه که در آن بیننده می‌تواند انتخاب‌هایی در مورد برنامه‌ها صورت دهد و ورودی نیز از سوی کاربر تولید می‌شود.
در بیشتر تعاریف، گسترش دامنه انتخاب کاربر و امکان تاثیر مستقیم یا غیر مستقیم او بر محتوای برنامه به نحوی که بتواند تغییری واقعی در برنامه‌ها ایجاد کند، بخش غالب را تشکیل می‌دهد. البته در دوره‌ای که تعداد زیادی کانال‌های رادیویی و تلویزیونی وجود دارند، گسترش انتخاب تحولی اساسی نیست، لکن تاثیر‌گذاری کاربر بر روی محتوا می‌‌تواند یک تحول بنیادین باشد.
نوع تعامل مخاطبان با رسانه‌های جدید در دو جنبه تغییر کرده است:

  1. انتخاب‌گری محتوا (مصرف بر اساس تقاضا)

    مصرف‌کنندگان جدید روز به روز از جایگاه مخاطبان منفعلی که مجبورند منتظر بمانند تا تولید‌کننده‌ای برنامه‌هایش را ارائه کند، دورتر می‌شوند. این مخاطبان جدید انتظار دارند که رسانه‌شان دسترسی آنها را به محتوا در همه زمان‌ها و همه جا بدون محدودیت برقرار سازد.

  2.  مشارکت در تولید

    رسانه‌های جدید را میتوان رسانه‌هایی تعاملی و مشارکتی نامید. در عصر جدید، فرهنگ مصرف در تلویزیون از تماشای صرف به سمت مشارکت فعال، اشتراک‌گذاری و جماعت‌سازی و باز انتشار شخصی محتوا پیش رفته است.
    اما با تمام این تفاسیر، پوشش فناوری رسانه‌ای عصر جدید که پیوسته در حال جابجایی است، سبب بروز یکی از چالش‌های راهبردی مرکزی برای مدیریت راهبردی رسانه می‌شود که باید راه‌حل‌های اساسی برای پاسخ به این توسعه‌ها و همراهی صحیح با آنها اتخاذ شود.

برای کسب اطلاعات و دانش بیشتر در این حوزه می­ توانید فایل اصلی مقاله «راهبرد‌های تاسیس و توسعه تلویزیون تعاملی صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران» را مطالعه کنید که توسط “پژوها” خلاصه شده است.

برچسب ها

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بستن